Karşılıksız Çeke Hapis Cezası
Hüseyin Alp İlker

Hüseyin Alp İlker

Karşılıksız Çeke Hapis Cezası

13 Mart 2018 - 17:06 - Güncelleme: 13 Mart 2018 - 17:22

2009 yılında kabul edilerek Resmi Gazete’de yayımlanan Çek Kanunu üzerinde bugüne kadar birçok değişiklik yapılmış; çekin karşılıksız çıkması durumunda kanunun ilk halinde öngörülen hapis cezası kamuoyu baskısı sonucunda kaldırılarak karşılıksız çek keşide edenler hakkında yalnızca çek kesmekten yasaklama cezası verilmesi öngörülmüştür.

Hapis cezasının kaldırılması sonrası karşılıksız çıkan çek oranlarındaki yüksek artış, çeki güvenilir bir ödeme aracı olmaktan çıkarmış ve birçok ticari işletme sahibi elinde bulunan çeklerin ödenmemesi nedeniyle mağdur olmuştur.

Mağduriyetin önlenmesi amacıyla geçtiğimiz senelerde bankaların ödemekle yükümlü olduğu çek yaprak bedelleri artırılmış; ancak bu da mağduriyetin önlenmesi ve karşılıksız çek oranlarının azalması için yeterli olmamıştır.

Son dönemlerde ticaret örgütlerinin ve ticari çevrelerin talepleri kapsamında Çek Kanunu’nda tekrar değişiklik yapılması gündeme gelmiş ve yapılan çalışmalar neticesinde ilgili değişiklik 09.08.2016 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Çek Kanunu’nun Getirdiği Yenilikler

  • Çekle ilgili olarak “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi hakkında, hamilin şikâyeti üzerine, her bir çekle ilgili olarak, 1.500 güne kadar adli para cezası öngörülmektedir.
  • Mahkeme, adli para cezası ile birlikte çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı kararı da verecektir.
  • Adli para cezası verilebilmesi için hamilin şikâyette bulunması şarttır. Şikâyetin çekin karşılıksız çıktığı tarihten itibaren 3 ay içerisinde ilgili icra mahkemesine yapılması gerekmektedir.
  • Çek hesabı sahibinin tüzel kişi olması hâlinde, bu tüzel kişinin mali işlerini yürütmekle görevlendirilen yönetim organının üyesi, böyle bir belirleme yapılmamışsa yönetim organını oluşturan gerçek kişi veya kişiler, çek karşılığını ilgili banka hesabında bulundurmakla yükümlüdür. Bir başka deyişle aleyhine şikâyette bulunulacak ve adli para cezası verilecek kişiler tüzel kişinin mali işlerini yürütmekle görevlendirilen yönetim organının üyesi, böyle bir belirleme yapılmamışsa yönetim organını oluşturan gerçek kişi veya kişilerdir.
  • Karşılıksız çek keşide etme suçu nedeniyle ön ödeme, uzlaşma ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin hükümler uygulanmayacaktır. Başka bir anlatımla karşılıksız çek keşide edene verilen ceza ertelenmeyecek, uzlaşmaya tabi olmayacak ve verilen ceza kesinleşmeden sonra doğrudan hüküm doğuracaktır.
  • Karşılıksız çıkan çek sonucunda verilen adli para cezasının ödenmemesi halinde adli para cezası doğrudan hapis cezasına çevrilecektir. Sanık hakkında kamuya yararlı işte çalıştırma kararı verilemeyeceği de kanunda açık olarak belirtilmektedir.
  • Karşılıksız çıkan çek bedelinin faizi birlikte ödenmesi veya şikâyetten vazgeçilmesi halinde, yargılama henüz sona ermediyse davanın düşürülmesine, mahkûmiyet hükmü kesinleştiyse mahkeme tarafından hükmün bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına karar verilecektir. Yine çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı da ortadan kaldırılarak MERSİS ile “risk merkezine” gerekli bildirimler yapılacaktır.

Av. Hüseyin Alp İlker kimdir?

İzmir merkezli IC Hukuk Bürosu/Counsellors’ın kurucu ortaklarındandır.

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun olmuştur.

Galatasaray Üniversitesi Özel Hukuk Anabilim Dalı’nda yüksek lisans tezini yazmaktadır.

Manisa’da büyümüştür.

E-Posta         : alp@iccounsellors.com

Web               : www.iccounsellors.com

GSM               : 0 532 714 02 40

Bu yazı 4797 defa okunmuştur .

Son Yazılar